E-vignet: waarom het aan het kenteken hangt

Een vignet is een tijdsafhankelijke heffing: je betaalt voor een periode, niet voor het gereden traject, en rijdt in die tijd zo veel als je wilt. Lang was het bewijs daarvoor een sticker op de voorruit, en werd er gecontroleerd door te kijken, aan de grens of langs de weg.

Bij het elektronische vignet is er geen sticker meer, of hij is nog maar één van twee mogelijkheden. In plaats daarvan wordt bij de aankoop het kenteken in een centraal register ingeschreven, samen met het land van registratie, de voertuigcategorie en de geldigheidsperiode. Camera's langs de route en mobiele controles lezen het kenteken en raadplegen het register.

Voor jou heeft dat voordelen: je koopt op elk moment, ook onderweg, en hoeft geen sticker op de ruit te plakken en later weer af te krabben. Wordt de voorruit vervangen, dan gaat er niets verloren. De prijs daarvoor is dat alles afhangt van één enkel gegeven, dat je zelf intikt.

Daaruit volgt een verschil dat je moet kennen. De sticker hoorde bij de auto op wiens ruit hij zat, ongeacht welk kenteken die droeg. Het e-vignet hoort bij een kenteken. Wie het ene behandelt als het andere, betaalt dubbel of rijdt zonder.

In Midden-Europa en het zuidoosten is het elektronische vignet inmiddels de regel:

De details verschillen: welke periodes worden aangeboden, vanaf wanneer een vignet geldig is, welke wegen het dekt en of afzonderlijke trajecten extra kosten. Hongarije verkoopt bijvoorbeeld naast het landelijke vignet ook vignetten voor afzonderlijke comitaten. En in Oostenrijk geldt een digitaal vignet dat je als particulier online koopt, vanwege het wettelijke herroepingsrecht niet meteen, maar pas na een wachttermijn; gekocht bij een verkooppunt, geldt het meteen.

Extra trajecttol kan deels ook vooraf digitaal op het kenteken worden betaald, in Oostenrijk bijvoorbeeld voor sommige tunnel- en pastrajecten. Dan geldt dezelfde zorgvuldigheid als bij het vignet. Wie bij het tolpunt met kaart of contant betaalt, hoeft niets in te voeren, maar staat daarvoor in het hoogseizoen langer in de rij.

De lijst met landen verandert. Landen stappen over van sticker naar register, soms ook van vignet naar afstandsafhankelijke tol. Controleer daarom voor elk land op de route vóór de rit wat er geldt — en reken erop dat het in het zuiden anders verdergaat: daar betaal je niet voor de tijd, maar voor het traject.

Het kenteken dat je bij de aankoop invoert, is het vignet. Een verwisselde letter, een nul in plaats van een O, een ontbrekend teken, een verkeerd land van registratie — en het vignet geldt voor een auto die niet bestaat of van iemand anders is. Voor de camera rijd je zonder.

Of een fout te herstellen is, hangt af van het land. Zwitserland laat bijvoorbeeld een tikfout kort na de aankoop in het portaal corrigeren, en het kenteken later alleen in bepaalde gevallen omschrijven, bijvoorbeeld als dezelfde auto bij dezelfde eigenaar een nieuw kenteken krijgt; wisselen auto en kenteken tegelijk, dan is overdracht niet mogelijk. Andere landen zijn even streng of strenger. Wat mogelijk is, staat bij de officiële instantie — lees het voordat je betaalt, niet erna.

Neem het kenteken daarom over van het kentekenbewijs, niet uit je geheugen, en precies zoals het formulier het vraagt — meestal zonder spaties en streepjes. Controleer de bevestiging direct na de aankoop, voordat je vertrekt, en bewaar hem als bestand en op papier. Voor het betalen controleer je:

Bij een autokoop is het e-vignet van de verkoper voor jou waardeloos: het geldt voor zijn kenteken. Rijd je met een overbrengings- of exportkenteken naar huis, dan heb je een vignet nodig voor precies dat kenteken, en wel in elk vignetplichtig land op de route. Omgekeerd blijft een vignet dat op het overbrengingskenteken is gekocht niet gelden zodra de auto thuis zijn nieuwe kenteken krijgt.

Een plakvignet op de ruit van de gekochte auto hoort daarentegen bij de auto. Zolang het geldig is en de ruit niet wordt vervangen, blijft het gelden, ook met een ander kenteken.

Het overbrengingskenteken ken je vaak pas op de ophaaldag. Het e-vignet is dan op korte termijn te kopen, online of bij een verkooppunt vlak voor de grens, met twee voorbehouden. Ten eerste moet het meteen geldig zijn; in Oostenrijk betekent dat bij aankoop als particulier: bij het verkooppunt, niet online. Ten tweede moet het formulier het kenteken accepteren. Lukt dat niet, probeer het dan niet met een vergelijkbare schrijfwijze, maar vraag na bij een officieel verkooppunt of bij de hotline van de beheerder.

Wie op 'vignet kopen' zoekt, komt vaak eerst bij tussenpersonen terecht. Sommige zijn officiële verkooppartners, veel niet: ze verkopen hetzelfde vignet met opslag, geven je gegevens door en bouwen een plek in waar een tikfout kan ontstaan die niemand opmerkt. Sommige sites zijn gewoon oplichting. Veilig koop je bij de officiële instantie zelf of bij de verkooppartners die zij op haar website noemt, zoals tankstations en automobielclubs. De officiële instanties zijn:

Er wordt gecontroleerd met vast opgestelde en mobiele camera's en langs de weg, vaak vlak achter de grens. Niemand hoeft je daarvoor staande te houden. De gevolgen verschillen in mechanisme: Oostenrijk vraagt een vervangende tol, een vast bedrag, en start pas een strafprocedure als die niet op tijd wordt betaald. In Zwitserland komt bij de boete ook de aankoop van het vignet. Hongarije heft een toeslag, die oploopt als hij niet snel wordt betaald.

Naheffingen komen vaak pas weken of maanden later, naar de houder van het kenteken — bij een overbrengingskenteken dus naar jou. Veel officiële instanties bieden online een check aan of er voor een kenteken een geldig vignet bestaat; daarmee controleer je vóór de rit of je aankoop is doorgekomen, en na een naheffing of die klopt. Bewaar de aankoopbevestiging tot het vignet is verlopen en nog een flinke tijd langer.